Virtueel New Babylon

Hoogbouw is wel een beetje een onderwerp waar ik graag over schrijf. Ik hou er van…grote imposante gebouwen die ondanks hun hoogte toch mooi in de stad passen. Den Haag timmert behoorlijk aan de weg, al moet je dat ook met een korrel zout nemen, maar daarover schreef ik een andere post. Een van de projecten die ik erg goed volg, is New Babylon. Voor de niet-Hagenaars: Babylon is een winkel/kantorencentrum pal naast Den Haag Centraal. Het is gebouwd in de jaren zeventig en is hard aan een opknapbeurt toe. Die beurt krijgt het gebouw op dit moment. Een groot deel van Babylon is gesloopt maar er staat ook nog een belangrijk deel. Om dat overgebleven deel heen wordt een heel nieuw pand gebouwd, met als meest in het oog springende onderdelen twee woon/werktorens, een van ruim 100 en een van ruim 140 meter hoog. Je kan de ontwikkeling van New Babylon op de voet (en in beeld) volgen op een geweldig leuk forum op SkyscraperCity. Je komt daar bijvoorbeeld onderstaand plaatje tegen. De torens staan er nog lang niet maar de techniek staat voor niks en geeft hier wel een heel realistisch beeld van hoe het stationsplein er straks uit gaat zien.

Size matters? Burj Dubai spant De Kroon

Hier in Den Haag wordt de laatste tijd nogal wat gediscussieerd over hoogbouw. Er wordt op het moment al veel in de lucht gebouwd en er liggen plannen voor nog meer hoogbouw, onder andere aan de kust, in Scheveningen en Kijkduin. De een vind het prachtig, de ander walgt er van. Bezoekers van Het Plein in Den Haag staan met de rug naar elkaar toe. De een kijkt watertandend over het hoofd van Willem van Oranje naar de Haagse skyline, gevormd door de hoogbouw in het Wijnhavenkwartier (tussen het Centraal Station en het Spui) terwijl de ander zich omdraait en liever richting het oude vertrouwde Mauritshuis en de Korte Vijverberg kijkt.

Voor de watertanders is er nog heel wat op komst. Op dit moment wordt gebouwd aan in totaal vijf torens die met een gezamenlijke hoogte van een kleine 700 meter de skyline vanaf Het Plein nog veel meer gaan bepalen. Op de foto van diezelfde skyline zie je al (van links naar rechts) de Zurich- en de Hoftoren, de ‘tieten van Borst’, de Muzentoren en de ministeries van Justitie en BZK. Uiterst links op het plaatje verrijzen op dit moment de twee torens van New Babylon (een van 141 en een van 111 meter hoog) en tussen de tieten en de Muzentoren wordt hard gebouwd aan de nieuwe ministeries van BZK en Justitie (elk 147 meter hoog) en woontoren ‘De Kroon‘ (131 meter). De oude gebouwen van de ministeries verdwijnen daarna weliswaar maar ook op de ruimte die die sloop oplevert komt hoogbouw.

Maar waar hebben we het eigenlijk over? In Dubai nadert het Burj Dubai haar voltooiing. Half 2009 moet het klaar zijn. Met ruim 800 meter is het verreweg het hoogste gebouw ter wereld. En hoewel voor andere gebouwen de discussie over hoe je de hoogte van een gebouw meet (de hoogst gebruikte verdieping? het dak? eventuele antennes wel of niet meetellen?) ontstijgt het Burj deze discussie. Hoe je de hoogte van de verticale stad ook meet, het Burj is het hoogst. Toch ligt de concurrentie op de loer. In 2020 moet – eveneens in Dubai – de Nakheel Tower gebouwd gaan worden. Met een hoogte van 1000 meter is die niet zomaar een beetje hoger dan het Burj maar maar liefst 200 meter!

Opvallend is de nummer drie van de wereld op het lijstje van voorgestelde, in aanbouw zijnde en gebouwde hoogbouw: Ciudad Real, een zonneenergiecentrale in – jawel – Spanje. 90% van alle significante hoogbouw wordt gerealiseerd in Azie, en dan vooral China en Dubai. In de Verenigde Staten wordt nog een beetje aan de weg getimmerd met de Chicago Spire, de Freedom Tower op de plaats van het oude World Trade Center in New York en het Amerikaans handelscentrum in Philadelphia, maar Europa blijft ver achter. In Rusland wordt hier en daar nog een poging gedaan, bijvoorbeeld met de Russia Tower en de Federation Tower in Moskou die nu in aanbouw is en 360 meter hoog wordt, zonder antenne (met antenne 506 meter), maar in de Top 100 vind je geen West-Europese gebouwen terug. In Frankrijk wordt op dit moment gewerkt aan een voorstel voor een nieuw hoofdkantoor voor Generali in Parijs, en in Londen moet pal naast de London Bridge de Shard Tower komen, maar mag je torens van rond de 300 meter eigenlijk nog wel hoogbouw noemen tussen al het Aziatische geweld?

Den Haag is en blijft een dorp, ook met een paar torens van 140 meter hoog, toch?

Na zeventien jaar toch Grotiustoren

Het heeft even geduurd maar vandaag is de bouwvergunning voor de Grotiustoren aangevraagd. Het ontwerp van de bijna 100 meter hoge toren is inmiddels al zeventien jaar oud, maar nog altijd actueel. De toren maakt deel uit van het masterplan dat de Spaanse toparchitect Joan Busquets maakte voor het gebied achter het Centraal Station, boven de Utrechtsebaan. De Grotiustoren zelf is ontworpen door Frits van Dongen, een Delfts bouwkundige die zijn sporen ruimschoots heeft verdiend met zijn bedrijf (samen met o.a. Pi de Bruijn, ook geen onbekende) De Architecten Cie. Hij is onder andere verantwoordelijk voor de Heineken Music Hall en verschillende gebouwen op de Kop van Zuid in Rotterdam en het Amsterdamse havengebied.

De toren komt te staan aan de Utrechtsebaan en is een soort van spiegeling van de nieuwbouw van het Paleis van Justitie dat al een paar jaar aan de overkant van de tunnelbak staat. Als de Grotiustoren er eenmaal klaar is, heeft iedereen die Den Haag binnen komt rijden het gevoel onder een soort poort door te rijden. Dat was altijd al het idee, maar omdat de kantorenmarkt instortte op het moment dat ontwikkelaar AM Vastgoed wilde beginnen met de bouw, begin jaren 90, werd er geen huurder gevonden en moest de bouw uitgesteld worden. Datzelfde gebeurde nogmaals aan het begin van deze eeuw, maar nu heeft de vastgoedontwikkelaar een huurder gevonden en kan het laatstedeel van Busquets masterplan alsnog worden uitgevoerd.

Start nieuwbouw ministeries Den Haag

Aan de rechterkant van deze post kan je zien wat de populaire berichten op dit blog zijn. Het bericht over een groot-geschapen IKEA hond doet het erg goed, net als de post over de muziek uit de Vodafone-reclame. Maar wat ook opvalt is dat mensen steeds uitkomen bij het bericht over het Burj Dubai, het hoogste gebouw ter wereld.

Hoogbouw fascineert mensen kennelijk. Mij ook. Dus mijn oog viel deze week op een bericht over de start van de nieuwbouw voor de ministeries van Binnenlandse Zaken en Justitie in het Wijnhavenkwartier in Den Haag. Twee torens van ruim 140 meter misstaan niet aan de Haagse skyline. Die skyline verandert de komende jaren drastisch. Want naast de nieuwe ministeries komt een woontoren van gelijke hoogte te staan en op het Anna van Buerenplein, naast de nieuwe OV-terminal Den Haag CS, komen nog twee van zulke kolossen (Nieuw Babylon). Allemaal projecten in het kader van Den Haag Nieuw Centraal.

De bouw van die projecten gaat overigens voorspoediger dan die van de ministeries. Op de plaats waar tot voor kort nog de veelbesproken Zwarte Madonna stond, moest een bouwcombinatie eigenlijk al twee jaar geleden beginnen met bouwen. Maar problemen met een milieu-effect rapportage en later met de aanbesteding leidden tot forse vertraging. De bouwvergunning moest opnieuw worden aangevraagd en ook de aanbesteding van de bouw moest overnieuw.

Het liep vreemd genoeg geen storm bij de Rijksgebouwendienst. Die besloten daarom de bouw van de kantoren en het bouwrijp maken van de grond apart aan te besteden. Dat laatste perceel is nu wel aanbesteed en dus wordt deze week begonnen met het slaan van damwanden, het verwijderen van oude heipalen en het afgraven van de grond. Ik ben als hoogbouwfan erg benieuwd naar het resultaat van al het werk. Klaar in 2012.

Modern panorama

De kracht van het internet is dat je ontzettend makkelijk kunt linken naar leuke dingen die andere mensen ontdekt hebben. Ik ‘jat’ bij deze een prachtige foto van de het Mokblog van collega Nico Mokveld. Hij ontdekte hem eerst, maar ik vind hem zo mooi dat hij hier ook een plekje moet krijgen. Deze foto is namelijk niet zomaar een foto, het is een panoramafoto van maar liefst 561 miljoen pixels groot, genomen vanaf een watertoren (De Esch) in Rotterdam. Naast Rotterdam zie je ook Den Haag prachtig liggen! Klik snel hier voor de prachtige plaat van fotograaf Huib Nederhof.

Burj Dubai – twee jaar later

Het is vandaag precies twee jaar geleden dat ik voor het eerst schreef over het nieuwe hoogste gebouw ter wereld: het Burj in Dubai. Met ruim 700 meter (de projectontwikkelaar wil de precieze hoogte niet prijsgeven uit angst dat er meteen een hoger gebouw gebouwd gaat worden) torent het hoog boven alles op deze aardkloot uit. Twee jaar terug moest de eerste paal nog geslagen worden, maar hoe staat het er nu mee? Kijk hier!

Andere kijk op Dubai

In de bouwwereld en onder architecten zijn al jaren de ogen gericht op Dubai, de Emiratenstaat waar zo’n beetje alles mogelijk lijkt. Ik schreef al eerder enthousiast over het nieuwe hoogste gebouw ter wereld, het (of is het ‘de’?) Burj, en met mij vele anderen. De bouw daarvan vordert gestaag, maar nu ik weet hoe dat komt ben ik toch minder lyrisch. Op het weblog van Hanneke Groenteman (waar ik ook al eerder over schreef) staat namelijk dit stukje. Een hele andere kijk op de mooie bling-bling wereld van Dubai…

Burj fundering klaar

Dik een half jaar geleden schreef ik al een stukje over het hoogste gebouw ter wereld dat op het moment in aanbouw is: Burj Tower in Dubai. Maar liefst 705 meter vliegt het gebouw de hoogte in. Al die meters zijn nodig voor het huisvesten van 160 verdiepingen woningen, winkels, hotels, restaurants, horeca, bioscopen, fitness-centra, kantoren en ga maar door. Een verticale stad. Het klinkt allemaal nog een beetje als toekomstmuziek, maar inmiddels is, na een jaar bouwen, de laatste hand gelegd aan de fundering voor dit immense gebouw…Over een jaar of drie staat het er echt, als een speld in de woestijn.

Hoogste gebouw ter wereld

Vraag een willekeurige voorbijganger wat het hoogste gebouw ter wereld is en ze zullen het niet weten. ‘Dat was het World Trade Center toch?’…Een enkeling zal de Petronas Towers in Kuala Lumpur aanhalen maar ook die heeft het verkeerd…