Into the wild

Volgens de 22-jarige Chris McCandless zou ieder mens het eens moeten proberen. Al je bezittingen achterlaten en helemaal alleen de wildernis trotseren. Jezelf – als test – in een situatie manoeuvreren waarbij je alleen op je hoofd en handen kunt terugvallen. Zo, en alleen zo, kun je ultieme vrijheid ervaren, meent Chris, die zijn wijsheid haalt uit het werk van de natuurfilosoof Thoreau en de wildernis-chroniqueur Jack London.

Alaska lijkt Chris het meest geschikt. Daar zal hij zijn ‘valse ik’ doden en een groots avontuur beleven. Met een zakje rijst en een geweer, maar zonder radio om een noodsignaal uit te kunnen zenden – want dan speel je vals – trekt Chris over de uitgestrekte ijsvelden. Daar, ver weg van de beschaving, treft hij een verroeste en verlaten autobus, die hij betrekt als schuilplaats tegen de winter. En dan blijkt de tol van zijn zelf opgelegde opdracht, het zich meten met de natuur, hoger dan gedacht.

Sean Penn, meerdere malen geroemd als de beste acteur van zijn generatie (1960), toonde met zijn noir-thriller The Pledge (2001) al aanleg te hebben voor spelregie. Met Into the Wild, zijn vierde speelfilm als regisseur, bevestigt hij zijn multitalent. Het filmscript, van Penn zelf, is een bewerking van het gelijknamige boek van de journalist/bergbeklimmer Jon Krakauer. Die beschreef eind jaren negentig de waargebeurde zwerftocht van de Amerikaanse adolescent Chris McCandless. Hoofdpersoon Chris geniet sinds de publicatie een cultstatus onder outdoor-avonturiers.

Sean Penn moest bijna tien jaar wachten voor hij het verhaal mocht bewerken en verfilmen, eerder gaf de familie McCandless geen toestemming. Of de McCandless bang waren dat Penn het mythische gehalte van Chris’ tocht zou uitvergroten, of juist door zou prikken, is niet bekend. Penn doet uiteindelijk beiden.

Into the Wild is deels een barokke, soms ronduit bombastische roadmovie, met overweldigend woest, schitterend in beeld gebracht natuurschoon, en een heroïsche Chris die bovenop bergtoppen staat, terwijl de camera om hem heen cirkelt, en de galmende stem van componist Eddie Vedder (Pearl Jam) over de dalen schalt. Maar al die sterk aangezette stijlmiddelen vergroten ook het contrast met het minder heroïsche, ronduit klungelige verloop van de tocht – de uitgemergelde Chris, die de natuur maar weinig partij weet te bieden en ondanks zijn eetbare-plantenboek maar niet de juiste besjes uit elkaar kan houden.

Into the Wild had makkelijk kunnen doorschieten in een romantisch pleidooi tegen de consumptiemaatschappij of – in tegenovergestelde richting – een grimmige afstraffing van jeugdige onbezonnenheid, maar Penn doet niet aan eenzijdige boodschappen.

Into the wildOok de mensen die Chris (onder de hilarische schuilnaam Alexander Supertramp) ontmoet tijdens zijn zwerftocht, voor hij zich terugtrekt in Alaska, krijgen maar moeilijk grip op de jongen. Penn weeft die ontmoetingen knap in zijn continu in de tijd heen en weer springende script. Het levert sterke bijrollen op, onder meer voor Hal Holbrook als eenzame oorlogsveteraan, die Chris liefst als zoon zou opnemen.

De jonge acteur Emile Hirsch, voor het eerst te zien in een hoofdrol, speelt Chris ingehouden, met een blik die gaandeweg verschuift van superieur naar bezeten. Penn laat hem soms heel even recht in de camera kijken, met een uitdagende lach die lijkt te spotten met de kijker – denkt die nou echt een oordeel over hem te kunnen vellen?

Chris is koppig, door zichzelf geobsedeerd, prekerig, ouwelijk én kinderlijk. Maar tegelijkertijd ook oprecht: de eisen die hij de wereld oplegt, gelden allereerst voor zichzelf.

Deze prachtige recensie is afkomstig van Bor Beekman. Het is de beste die ik kon vinden en ik zou het zelf absoluut niet beter kunnen. Toch nog een heel klein beetje eigen inbreng: Into the wild heeft op twee vlakken erg veel weg van het magistrale Brokeback Mountain van Ang Lee. De wijdsheid van de overweldigende natuur in Noord-Amerika komt ook in Penn’s nieuwste film schitterend naar voren. De tweede parallel zit hem in de messcherpe afstemming tussen de beelden en de muziek. Waar Gustavo Santaolalla de soundtrack voor Brokeback Mountain schreef, doet Eddie Vedder dat voor Into the wild. De frontsinger van Pearl Jam, de grondleggers van de grunge, heeft een elftal monumentale composities opgesteld voor de film die naadloos aansluiten bij het visuele werk van Penn. Into the wild is dus niet alleen vanwege dat beeld of alleen vanwege de muziek een must-see…juist de combinatie van die twee maakt hem mijns inziens niet te missen.

Reageer